Podział majątku

Możliwość dokonania podziału majątku po rozwodzie

Podział mająt­ku wspól­ne­go może nastą­pić wyłącz­nie wraz z usta­niem wspól­no­ści mająt­ko­wej mał­żeń­skiej, do któ­rej może dojść w szcze­gól­no­ści wsku­tek śmier­ci jed­ne­go z mał­żon­ków, unie­waż­nie­nia mał­żeń­stwa, ubez­wła­sno­wol­nie­nia jed­ne­go z mał­żon­ków, usta­no­wie­nia przez sąd roz­dziel­no­ści mająt­ko­wej, ogło­sze­nia upa­dło­ści jed­ne­go z mał­żon­ków, zawar­cia inter­cy­zy przez mał­żon­ków oraz orze­cze­nia sepa­ra­cji lub roz­wo­du.

Udziały w majątku wspólnym

Zasa­dą jest, że obo­je mał­żon­ko­wie z chwi­lą usta­nia wspól­no­ści mają rów­ne udzia­ły w mająt­ku, któ­ry był nią obję­ty. Z waż­nych powo­dów jed­nak każ­de z nich może doma­gać się usta­le­nia przez sąd nie­rów­nych udzia­łów w mająt­ku wspól­nym, uwzględ­nia­ją­cych sto­pień przy­czy­nie­nia się każ­de­go z nich do powsta­nia tego mająt­ku.

Nie spo­sób odpo­wie­dzieć jed­no­znacz­nie na pyta­nie, co może sta­no­wić „waż­ny powód”, albo­wiem o tym czy zaist­niał on w kon­kret­nej spra­wie decy­du­je każ­do­ra­zo­wo cało­kształt oko­licz­no­ści fak­tycz­nych danej spra­wy. Jako przy­kła­dy „waż­nych powo­dów” moż­na nato­miast wska­zać: porzu­ce­nie przez mał­żon­ka rodzi­ny, dłu­go­trwa­ła sepa­ra­cja, zanie­dby­wa­nie przez mał­żon­ka obo­wiąz­ków wzglę­dem rodzi­ny, czy też nie­przy­czy­nia­nie się do powsta­nia mająt­ku wspól­ne­go lub przy­czy­nia­nie się w mniej­szym stop­niu niż to wyni­ka z moż­li­wo­ści mał­żon­ka.

Nato­miast przy­czy­nie­nie się do powsta­nia mająt­ku wspól­ne­go nale­ży rozu­mieć jako wszel­kie sta­ra­nia każ­de­go z mał­żon­ków o sze­ro­ko poję­te dobro rodzi­ny. Nie cho­dzi więc tu jedy­nie o wyso­kość zarob­ków lub innych korzy­ści mająt­ko­wych osią­ga­nych przez każ­de­go z mał­żon­ków, ale rów­nież nakład oso­bi­stej pra­cy każ­de­go z nich przy wycho­wa­niu dzie­ci i we wspól­nym gospo­dar­stwie domo­wym. Zatem nie jest wystar­cza­ją­cą prze­słan­ką do usta­le­nia nie­rów­nych udzia­łów fakt, że wyłącz­nie jeden z mał­żon­ków zara­biał, zaś dru­gi poświę­cił się pro­wa­dze­niu domu i wycho­wa­niu wspól­nych dzie­ci lub nie pra­co­wał z uwa­gi na zły stan zdro­wia.

Przedmiot podziału majątku

W skład mająt­ku wspól­ne­go mał­żon­ków pod­le­ga­ją­ce­go podzia­ło­wi wcho­dzi w szcze­gól­no­ści:

  • pobra­ne wyna­gro­dze­nie za pra­cę i docho­dy z innej dzia­łal­no­ści zarob­ko­wej każ­de­go z mał­żon­ków;
  • docho­dy z mająt­ku wspól­ne­go oraz z mająt­ku oso­bi­ste­go każ­de­go z mał­żon­ków;
  • środ­ki zgro­ma­dzo­ne na rachun­ku otwar­te­go lub pra­cow­ni­cze­go fun­du­szu eme­ry­tal­ne­go każ­de­go z mał­żon­ków;
  • kwo­ty skła­dek zewi­den­cjo­no­wa­nych na sub­kon­cie pro­wa­dzo­nym w ramach kon­ta ubez­pie­czo­ne­go przez Zakład Ubez­pie­czeń Spo­łecz­nych;
  • przed­mio­ty mająt­ko­we naby­te w trak­cie trwa­nia wspól­no­ści mająt­ko­wej ze środ­ków pocho­dzą­cych z mająt­ku wspól­ne­go;
  • wie­rzy­tel­no­ści naby­te w cza­sie trwa­nia wspól­no­ści mająt­ko­wej;
  • pra­wa naby­te wsku­tek zasie­dze­nia, któ­re­go bieg zakoń­czył się w trak­cie trwa­nia mał­żeń­stwa;
  • spół­dziel­cze wła­sno­ścio­we pra­wo do loka­lu miesz­kal­ne­go naby­te w trak­cie trwa­nia wspól­no­ści ze środ­ków pocho­dzą­cych z mająt­ku wspól­ne­go;
  • akcje i udzia­ły w spół­kach kapi­ta­ło­wych naby­te w trak­cie trwa­nia wspól­no­ści ze środ­ków pocho­dzą­cych z mająt­ku wspól­ne­go;
  • pra­wo naj­mu loka­lu naby­te w trak­cie trwa­nia wspól­no­ści mająt­ko­wej.

Sądo­wy podział mająt­ku wspól­ne­go powi­nien obej­mo­wać cały ten mają­tek, a tyl­ko z waż­nych powo­dów może być ogra­ni­czo­ny do jego czę­ści. Podział mająt­ku wspól­ne­go obej­mu­je wyłącz­nie akty­wa. Nie jest więc moż­li­we zobo­wią­za­nie jed­ne­go z mał­żon­ków do spła­ce­nia okre­ślo­nych dłu­gów i zwol­nie­nie dru­gie­go z mał­żon­ków od obo­wiąz­ku zapła­ty tych dłu­gów. Wska­zać rów­nież nale­ży, że skład mająt­ku wspól­ne­go usta­la się na dzień usta­nia wspól­no­ści mająt­ko­wej, a jego war­tość według sta­nu tego mająt­ku oraz cen na dzień doko­ny­wa­nia podzia­łu.

Tryby i sposób podziału majątku wspólnego

Od woli osób mają­cych udzia­ły w mająt­ku wspól­nym zale­żeć będzie, czy i kie­dy doj­dzie do jego podzia­łu, a tak­że w jakim try­bie to nastą­pi. Podział mająt­ku wspól­ne­go może nastą­pić na mocy umo­wy zawar­tej pomię­dzy mał­żon­ka­mi bądź na mocy orze­cze­nia sądu.

Umow­ny podział mająt­ku wspól­ne­go może nastą­pić w dwo­ja­ki spo­sób: na mocy umo­wy poza­są­do­wej lub na mocy umo­wy zawar­tej przed sądem przy­bie­ra­ją­cej postać ugo­dy. Ugo­dę moż­na zawrzeć przed sądem w postę­po­wa­niu nie­pro­ce­so­wym o podział mająt­ku wspól­ne­go, jak rów­nież w postę­po­wa­niu pojed­naw­czym, w postę­po­wa­niu media­cyj­nym i w postę­po­wa­niu przed sądem polu­bow­nym.

Sądo­wy podział mająt­ku wspól­ne­go może nastą­pić na mocy orze­cze­nia wyda­ne­go przez sąd powszech­ny w postę­po­wa­niu nie­pro­ce­so­wym oraz w postę­po­wa­niu pro­ce­so­wym (w spra­wie o roz­wód, o unie­waż­nie­nie mał­żeń­stwa czy o sepa­ra­cję), jak rów­nież na mocy orze­cze­nia wyda­ne­go przez sąd polu­bow­ny.

Podział mająt­ku wspól­ne­go może nastą­pić poprzez:

  • podział mająt­ku w natu­rze mię­dzy mał­żon­ków sto­sow­nie do ich udzia­łów w mająt­ku wspól­nym, z ewen­tu­al­nym wyrów­na­niem tych udzia­łów w posta­ci dopłat,
  • przy­zna­nie całe­go mająt­ku jed­ne­mu mał­żon­ko­wi z obcią­że­niem go obo­wiąz­kiem spła­ty na rzecz dru­gie­go mał­żon­ka,
  • sprze­daż mająt­ku i podział uzy­ska­nej kwo­ty mię­dzy mał­żon­ków sto­sow­nie do ich udzia­łów w mająt­ku wspól­nym.

Obok żąda­nia głów­ne­go doty­czą­ce­go podzia­łu mająt­ku wspól­ne­go mogą być zgło­szo­ne tak­że żąda­nia ubocz­ne, pozo­sta­ją­ce w związ­ku z doko­ny­wa­nym podzia­łem mająt­ku wspól­ne­go. Jako przy­kła­dy takich rosz­czeń moż­na wymie­nić:

  1. rosz­cze­nia z tytu­łu zwro­tu wydat­ków i nakła­dów poczy­nio­nych z mająt­ku wspól­ne­go na mają­tek oso­bi­sty i z mająt­ku oso­bi­ste­go na mają­tek wspól­ny;
  2. wza­jem­ne rosz­cze­nia mał­żon­ków z tytu­łu spła­co­nych dłu­gów z mająt­ku wspól­ne­go na rzecz mająt­ku oso­bi­ste­go lub odwrot­nie;
  3. wza­jem­ne rosz­cze­nia mał­żon­ków z tytu­łu posia­da­nia poszcze­gól­nych skład­ni­ków mająt­ku wspól­ne­go w okre­sie od chwi­li usta­nia wspól­no­ści usta­wo­wej do chwi­li podzia­łu mająt­ku wspól­ne­go;
  4. żąda­nie stwier­dze­nia bez­sku­tecz­no­ści roz­po­rzą­dze­nia przez mał­żon­ka udzia­łem w przed­mio­cie nale­żą­cym do mająt­ku wspól­ne­go.

Artykuły dotyczące podziału majątku:

Powrót do pod­stro­ny Roz­wód

Masz pyta­nia lub wąt­pli­wo­ści?

Zadzwoń

801 50 10 50